#uczyibawi

Koniec roku szkolnego to czas oczekiwania na jego… koniec. To problem dla nauczyciela (jeśli chce uczyć) i dla dzieci, bo motywacja już ląduje 😉 📉

Można narzekać. Można też podziękować za problem. I otworzyć tym samym drogę do nowych rozwiązań. Skorzystałem z wyzwania i poprowadziłem lekcję w inny niż dotychczas sposób. ✏️ Na dzisiejszych zajęciach zyskałem nowy hashtag #uczyibawi. Tak powiedziała w czasie lekcji Natalia, której zajęcia z geometrii wyraźnie się podobały. I nie tylko Natalii. 📐

Choć nigdy nie chciałem być zabawnym nauczycielem, to nowy hashtag bardzo mi się spodobał. Zrozumiałem, że dzieci i nastolatki dobrze czują się (a nawet bawią) na prowadzonych przeze mnie lekcjach matematyki.

Co takiego zrobiliśmy?

Uczyliśmy się podstawowych pojęć geometrycznych za pomocą książki rodem z USA. Z jednego z najlepiej wydanych podręczników, jakie znam. Serio. Znajdziesz w nim wszystko, czego potrzebujesz w bardzo przystępnej formie zeszytu. Do tego pojęcia są tłumaczone w inny i niejednokrotnie prostszy i bardziej przystępny sposób.

Sięgnięcie pod koniec roku po materiał przygotowany w innym systemie edukacyjnym okazało się odświeżające zarówno dla mnie, jak i dla uczniów. Wspólnie tłumaczyliśmy pojęcia z angielskiego na język polski (w zeszycie wylądowała notatka w języku angielskim). Mam wrażenie, że konieczność konwersji z angielskiego na polski bardzo pomogła w zrozumieniu dość trudnych pojęć punktu, prostej, kąta, płaszczyzny i innych. 🇬🇧➡️🇵🇱

Dodam sobie jeszcze jeden #dziecisawspaniale. Bo są. Jeśli z szacunkiem podejść do ich potrzeb i dobrze je zrozumieć, to widać to przecież na pierwszy rzut oka. 🙌

Ps. Post został autoryzowany przez klasę, która stała się dla mnie inspiracją do odświeżenia własnego podejścia.

Zapraszam uczniów począwszy od klasy 7 na systematyczne przygotowania do egzaminu ósmoklasisty z matematyki.

Pracujemy w małych grupach, z podziałem według poziomu zaawansowania, tak żeby każdy mógł robić postępy na miarę swoich możliwości.

✅ zajęcia 90 minut
✅ małe grupy
✅ poziom dopasowany do uczniów
✅ online i stacjonarnie

Więcej informacji po zgłoszeniu przez formularz:
👉 https://pieczarkiiprzyjaciele.edu.pl/contact/

Zapytałem dzieci, po czym rozpoznają dobrego nauczyciela

Cześć, cześć! Tutaj moje kolejne matematyczne 5 groszy. Dzisiaj temat dość odważny, bo postanowiłem zapytać moich uczniów – młodszych nastolatków (12-14 lat) – o to, po czym można rozpoznać dobrego nauczyciela.

---

Na pytania:

1. Po czym rozpoznać dobrego nauczyciela?
2. Co takiego robi i czego NIE ROBI, że można go nazwać dobrym nauczycielem?
3. Czego więcej oczekujesz od dobrego nauczyciela?

---

dzieci odpowiedziały na kartkach, które zeskanowałem i przesłałem do analizy przez AI – oto wynik:

---

Analiza odpowiedzi uczniów wykonana z wykorzystaniem AI

Cel badania

Uczniowie odpowiedzieli na trzy pytania:

1. Po czym rozpoznajesz dobrego nauczyciela?
2. Co takiego robi i czego nie robi, że można go nazwać dobrym nauczycielem?
3. Czego więcej oczekujesz od dobrego nauczyciela?

Łącznie przeanalizowano ponad 25 odpowiedzi otwartych. Analiza została wykonana metodą jakościową z wykorzystaniem narzędzi sztucznej inteligencji, których zadaniem było zidentyfikowanie najczęściej występujących motywów, grup tematycznych oraz powtarzających się wzorców odpowiedzi.

---

Najważniejszy wniosek

Najsilniejszym odkryciem badania jest fakt, że uczniowie nie oczekują przede wszystkim łatwiejszej szkoły.

W odpowiedziach stosunkowo rzadko pojawiały się postulaty dotyczące ograniczenia wymagań, rezygnacji z ocen czy zmniejszenia ilości nauki.

Zdecydowanie częściej uczniowie wskazywali na potrzebę lepszego zrozumienia materiału, wsparcia w nauce oraz budowania relacji opartych na wzajemnym szacunku.

Można więc stwierdzić, że główną potrzebą uczniów nie jest zmniejszenie poziomu trudności, ale zwiększenie jakości procesu uczenia się.

---

Główne obszary odpowiedzi

1. Tłumaczenie i skuteczne nauczanie

Najczęściej występującą kategorią odpowiedzi była umiejętność tłumaczenia.

Uczniowie wielokrotnie wskazywali, że dobrego nauczyciela rozpoznaje się po tym, że:

• dobrze tłumaczy materiał,
• wyjaśnia zagadnienia na różne sposoby,
• odpowiada na pytania,
• pomaga zrozumieć trudne tematy,
• wraca do zagadnienia, gdy uczeń nadal go nie rozumie.

AI zaklasyfikowała ten obszar jako dominujący motyw całego badania.

---

2. Pomoc i wsparcie

Drugą najczęściej występującą kategorią była pomoc.

W odpowiedziach regularnie pojawiały się sformułowania wskazujące na nauczyciela, który:

• wspiera ucznia,
• pomaga w trudnych momentach,
• nie zostawia ucznia samego z problemem,
• poświęca czas na dodatkowe wyjaśnienia.

Uczniowie oczekują nie wyręczania, lecz wsparcia podczas pokonywania trudności.

---

3. Szacunek i bezpieczeństwo emocjonalne

Trzecim silnym obszarem okazały się odpowiedzi związane z relacją.

Najczęściej pojawiały się określenia:

• nie krzyczy,
• nie wyśmiewa,
• nie poniża,
• nie zawstydza,
• nie stresuje uczniów.

Analiza wskazuje, że uczniowie bardzo mocno wiążą skuteczne uczenie się z poczuciem bezpieczeństwa psychologicznego.

---

4. Cierpliwość

W wielu odpowiedziach powtarzały się słowa:

• cierpliwy,
• spokojny,
• wyrozumiały,
• opanowany.

Według AI jest to jeden z kluczowych elementów budujących pozytywne doświadczenie edukacyjne.

Uczniowie akceptują trudność materiału, natomiast negatywnie reagują na brak cierpliwości ze strony nauczyciela.

---

5. Sprawiedliwość

Kolejną wyraźną kategorią była sprawiedliwość.

Uczniowie zwracali uwagę na:

• równe traktowanie wszystkich,
• brak faworyzowania,
• uczciwe ocenianie,
• wysłuchiwanie każdej strony.

Wyniki pokazują, że poczucie sprawiedliwości jest dla uczniów jednym z podstawowych warunków budowania autorytetu nauczyciela.

---

6. Umiejętność słuchania

Znacząca liczba odpowiedzi dotyczyła komunikacji.

Dobry nauczyciel według uczniów:

• słucha,
• rozmawia,
• interesuje się uczniami,
• bierze pod uwagę ich zdanie.

Analiza wskazuje, że uczniowie postrzegają nauczyciela nie tylko jako źródło wiedzy, ale również jako osobę wspierającą rozwój.

---

Najciekawsze odpowiedzi

Algorytm wyłonił również kilka odpowiedzi nietypowych i szczególnie interesujących:

„Potrafi zdobyć szacunek bez podnoszenia głosu i stawiania jedynek.”

„Potrafi nauczyć różnymi sposobami, a nie tylko książkowymi.”

„Nie denerwuje się, gdy zostaje mu zadane pytanie.”

„Nie musi być przystojny.”

Choć część z nich ma charakter humorystyczny, wszystkie pokazują, że uczniowie zwracają uwagę przede wszystkim na sposób traktowania ludzi, a nie na formalny autorytet czy cechy zewnętrzne nauczyciela.

---

Model dobrego nauczyciela według uczniów

Na podstawie analizy wszystkich odpowiedzi sztuczna inteligencja wyodrębniła trzy najważniejsze cechy dobrego nauczyciela:

TŁUMACZY – POMAGA – SZANUJE

Wokół tych trzech pojęć koncentruje się zdecydowana większość odpowiedzi uczniów.

---

Wniosek końcowy

Analiza pokazuje, że uczniowie nie definiują dobrego nauczyciela przez łatwość zdobywania ocen, ograniczanie wymagań czy pobłażliwość.

Dobry nauczyciel to według nich osoba, która potrafi skutecznie tłumaczyć, wspiera ucznia w pokonywaniu trudności oraz buduje relację opartą na szacunku.

Wyniki badania sugerują, że autorytet nauczyciela w oczach uczniów wynika przede wszystkim z kompetencji dydaktycznych i jakości relacji, a nie z formalnej pozycji czy stosowania presji.

Najkrótsze podsumowanie całego badania brzmi:

Dzieci nie oczekują łatwiejszej szkoły. Oczekują nauczyciela, który pomoże im przejść przez trudność.

Nauczyciel też ciągle się uczy

Moim zdaniem nauczyciel powinien nieustannie się uczyć. Dzisiaj nauczyłem się czegoś nowego. Poprowadziłem całą lekcję „bez ani jednego słowa”. To była lekcja z klasą pierwszą.

Dlaczego tak? Ponieważ w szkole, w której uczę, odbywa się duży, duży, duży remont. Wyłączone jest z użytkowania jedno skrzydło budynku i dwie klasy pierwsze wylądowały w dotychczasowej szkolnej auli. Pomiędzy tymi dwiema klasami — pierwszą A i pierwszą B — jest zaledwie przepierzenie. No trzeba „nie lada sztuki”, żeby poprowadzić skutecznie i efektywnie lekcję, nie przeszkadzając sobie nawzajem.

Klasa pierwsza A miała w czasie mojej lekcji język angielski. Anglistka bardzo potrzebowała mówić do dzieci i słyszeć też, co one do niej mówią. Ja natomiast poprowadziłem na zastępstwie lekcję matematyki. Lekcję matematyki z dodawania.

Lekcja bez słów, której długo nie zapomnę

Wykonaliśmy razem z dziećmi kartę pracy, która służyła do tego, żeby wykonywać działania — działania, które dzieci widziały po wyrzuceniu kostek: dwóch kostek matematycznych, sześciościennych albo dziesięciościennych, w zależności od potrzeby.

Oczywiście przez chwilę miałem przynajmniej „tłumacza”. Najpierw pokazałem, co trzeba zrobić. Trochę „na migi”, trochę oczami, trochę palcami, trochę pisząc na tablicy. Pokazałem też wzór tej karty pracy na tablicy. Potem rozejrzałem się po klasie. Szukałem kogoś, kto zrozumiał, co chcę przekazać i co jest do zrobienia.

I to zrozumienie zobaczyłem w oczach Natalki. Na tablicy napisałem: „Wytłumacz proszę kolegom i koleżankom.” Niesamowite. Natalka po prostu wstała z ławki i zaczęła chodzić od kolegi do kolegi, od koleżanki do koleżanki. Wyjaśniała, co jest do zrobienia.

Nie powiedziałem ani słowa. Czasami tylko zastukałem w ławkę, chcąc zwrócić uwagę dzieci. A dzieci? Były niesamowite. Po prostu niesamowite. Przyjęły to z zaciekawieniem. Pracowały w ciszy, w skupieniu, chcąc wiedzieć, co będzie dalej.

Także nauczyłem się dzisiaj nowej metody. Wcześniej już wiedziałem, że mówienie do dzieci szeptem wywołuje taki efekt, że dzieci również zaczynają porozumiewać się szeptem.

Tutaj mała dygresja. Tego nauczyłem się kiedyś w Zakopanem, w sanatorium, do którego jeździłem. Pewnego razu nasza wychowawczyni zachorowała na gardło. Nie mogła mówić, ale nie chciała iść na L4. Mówiła więc do nas szeptem. I my wszyscy również zaczęliśmy mówić szeptem.

To wspomnienie zostało mi po dziś dzień i tej metody też czasami używam. Natomiast lekcja „bez słów” — przynajmniej tych głośno wypowiedzianych — jest dla mnie pewną nowością. I dużą też radością.

Matematyka w ciszy, czyli moje dzisiejsze 5 groszy

Myślę, że dzieci będą pamiętały tę lekcję dodawania. Będą pamiętały też mnie. Tak to wyglądało. Tak to wyglądało. Zawsze nauczyciel może nauczyć się czegoś nowego, jeśli tylko jest taka potrzeba.

Po lekcji nauczycielka wspomagająca — czy współorganizująca, jak to się teraz mówi — sama do mnie podeszła i powiedziała, że „niesamowite to było”. Bo rzeczywiście dałem przestrzeń Magdzie, nauczycielce języka angielskiego, żeby ona mogła swoją lekcję poprowadzić. A dzieci z równoległej klasy pierwszej niczego nie straciły.

Także moje „matematyczne 5 groszy” również i dziś. Pozdrawiam Was serdecznie. Warto się uczyć. Wtedy dzieci jeszcze więcej zyskują.